چه عواملی «الجبیر» را به عراق کشاند؟

عادل الجبیر

وزیر امور خارجه عربستان سعودی اخیراً در اقدامی غیر منتظره به کشور عراق سفر کرده و با مقامات ارشد این کشور دیدار داشته است؛ این سفر که در دو دهه اخیر بی‌سابقه بوده است، از نگاه تحلیل‌گران مسائل منطقه موضوعی قابل تأمل است.

پایگاه فرامنطقه‌ای عرب زبان «رأی الیوم» طی مطلبی به دلایل سفر غیرمنتظره «عادل الجبیر»، وزیر خارجه عربستان سعودی به عراق و دیدار وی با مقامات این کشور پرداخته است.

این پایگاه می‌نویسد: با توجه به اینکه عراق کوتاه‌ترین و وسیع‌ترین کانال برای رسیدن به تهران است این مسئله می‌تواند تفسیری برای سفر غیرمنتظره عادل الجبیر وزیر خارجه عربستان به عراق و دیدار وی با ابراهیم الجعفری همتای عراقی خود، حیدر العبادی نخست وزیر و فؤاد معصوم رئیس جمهور عراق باشد که طی آنها بر تمایل کشورش برای گشودن صفحه جدیدی در روابط دو کشور و حمایت از طرح‌های بازسازی مناطق آزاد شده از اشغال داعش در موصل و … تاکید کرد.

رأی الیوم می‌افزاید: با توجه به روابط متشنج و بلکه تقریباً قطع شده بین دو کشور که اوج آن توئیت‌های تحریک‌آمیز و فرقه گرایانه «ثامر السبهان» نخستین سفیر عربستان در بغداد پس از سال‌ها قطع رابطه بود و عربستان مجبور شد پس از اعلام وی به عنوان عنصری نامطلوب از سوی وزارت خارجه عراق و حفظ جانش پس از دریافت تهدیدات او را تغییر دهد، این سفر غیرمنتظره بود.

این پایگاه عرب زبان در ادامه چندین علت را به عنوان دلایل این تغییر موضع قابل بحث عربستان در قبال عراق مطرح می‌نماید:

اول: اتحاد و یکپارچگی مقامات عراقی در جنگ علیه تروریسم و باز پس‌گیری بسیاری از شهرها و مناطق عراق از اشغال داعش و پیشرفت چشمگیر در عملیات آزادسازی شهر موصل.

دوم: اینکه جنگنده‌های عراقی با حمایت ایران، سوریه و آمریکا دامنه عملیاتی خود را گسترش داده و مواضع داعش در شهر مرزی «بوکمال» سوریه را بمباران کردند که این به معنای موافقت قدرت‌های منطقه‌ای و بین المللی با نقش آفرینی دولت عراق در سوریه است و چه بسا ارتش عراق پس از موصل وارد عملیات آزادسازی الرقه شود.

سوم: اینکه عناصر وابسته به داعش به مرکز طریبیل واقع در مرزهای عراق و اردن حمله کرده و بسیاری از نظامیان را کشتند و این مرکز نزدیک به مرزهای عربستان است. ضمن اینکه گزارش‌هایی مبنی بر فعالیت عناصر داعش در منطقه الانبار در مجاورت مناطق شمالی عربستان وجود دارد.

چهارم: مقامات عربستان پی برده‌اند که سیاست «انزوا» و وارد شدن به کشمکش‌های طائفه‌ای با کشورهای همسایه بسیار خطرناک است و باید از خود انعطاف و نرمش نشان دهند. چرا که روابط عربستان با سوریه سرد است، با یمن مشغول جنگ شده، روابطش با ایران متشنج است و با عراق نیز تقریباً قطع شده است.

پنجم: اینکه عربستان دریافته است عراق و ایران در آینده‌ای نزدیک نقش منطقه‌ای قدرتمندی را به ویژه در خصوص حل و فصل بحران سوریه ایفا خواهند کرد و عربستان به خوبی می‌داند گفتگو با ایران تنها نردبان برون رفت از باتلاق یمن است و عراق می‌تواند بهترین میانجی در این زمینه باشد.

رأی الیوم در ادامه می‌نویسد: خلاصه اینکه سفر غیرمنتظره الجبیر به بغداد می‌تواند نتیجه بازنگری عربستان در سیاست‌هایش و تلاشی از سوی این کشور برای شکستن انزوای منطقه‌ای خود باشد و چه بسا اعترافی به شکست سیاست‌های تنش زای این کشور بر اساس طائفه گرایی است که طی سال‌های گذشته از سوی عربستان در پیش گرفته شده است. در همین راستا سفر الجبیر به بغداد نخستین سفر مقامات ارشد عربستان از سال ۲۰۰۳ بشمار می‌رود.

این پایگاه عرب زبان در پایان می‌افزاید: این سفر نشان می‌دهد که صدای عقل گرایی در هرم حاکمیتی در ریاض گوش شنوایی برای دیدگاه‌های خود پیدا کرده است. دیدگاه‌هایی که به سمت انعطاف پذیری، دوری از تنش و برخورد، و ضرورت بازگشت به ضوابط و معاییر سیاسی و اخلاقی تمایل دارد.

پاسخ بدهید

Please enter your comment!
Please enter your name here

*