ناگفته‌های سفیر ایران از بحران یمن، اشتباه انصارالله و نقش ایران

علی اصغر قریشی

علی اصغر قریشی، سفیر سابق ایران در یمن در گفتگویی به تشریح تحولات یمن، فعالیت‌های انصارالله و نقش ایران و دیگر بازیگران منطقه‌ای در این بحران پرداخت.

به گزارش نشریه صفحه اول علی اصغر قریشی، سفیر سابق کشورمان در یمن در گفتگو با «خبرآنلاین» به تشریح شرایط یمن پرداخت که خلاصه‌ای از مهم‌ترین بخش‌های آن را در ادامه خواهید خواند:

 

 اشتباه انصارالله و دلیل اصلی حمله عربستان به یمن

یمن به مثابه مسئله امنیت عربستان است و وقتی که انصارالله در سال ۲۰۱۴ صنعا را گرفت و سپس به سمت جنوب و عدن حرکت کرد، باعث شد تا عربستان به شدت حساس شود. با این کار نه تنها حساسیت عربستان که حساسیت بین المللی خیلی زیاد شد. چون عدن یعنی اینکه انصارالله تا کنار باب المندب آمده است. باب المندب یک تنگه استراتژیک و مهم برای عبور و مرور کشتی هاست و این برای جامعه بین المللی، آمریکا، انگلیس، فرانسه، قدرتهای جهانی، عربستان و امارات بسیار مهم و حساس بود. در واقع آمدن به سمت جنوب کار اشتباهی بود.

سعودیها به بهانه بازگرداندن عبد ربه منصور هادی به قدرت و خارج کردن انصارالله از صنعا از فروردین ۹۴ وارد جنگ شدند و بیش از دوسال و دو ماه است که حملات آنها به یمن ادامه دارد.

 

چرا جنگ یمن طولانی شد؟

منطقه شمال یمن یک منطقه کوهستانی است و همه استراتژیست های نظامی، کارشناسان برجسته نظامی، چه غربی ها و چه کارشناسان عربی می گویند که کسی نمی تواند وارد یمن شود و پیروز بیرون بیاید. بخصوص منطقه شمال چون این منطقه کوهستانی است و مردم شمال یمن، زیدی ها و دیگران که با زمین آشنا هستند و منطقه هم کوهستانی است، کسی از پس شان بر نمی آید.

 

ولی چرا عربستان می‌گوید در یمن، با ایران می‌جنگد؟

این ادعای عربستان است و نه تنها من بلکه کارشناسان و تحلیلگران غربی و آمریکایی ها و انگلیس ها می گویند جریانی که در یمن هست، خیلی به ایران ربطی ندارد. درست است که ایران حضور تبلیغاتی و برخی کمکها را دارد، ولی عربستان به بهانه حضور ایران و اینکه ایران در آنجا نفوذ دارد، موضوع را حیثیتی کرده است. بعضی از اظهارات شخصیت های ما و برخی سخنان نمایندگان مجلس بهانه به دست عربستان و کشورهای عربی داده و آنها می گویند ۴ تا پایتخت عربی الان در دست ایران است، در حالی که چنین نیست و در مورد نقش ایران در یمن اغراق به عمل آمده است.

 

باید باور کنیم که ایران نقشی در تحولات یمن ندارد؟

یک نکته مهم در مورد یمن که باید خوب آن را بشناسیم این است که زیدی ها خودشان هستند. یعنی ما باشیم، نباشیم، زیدی و زیدیه خودش است. یعنی ایدئولوژی مبارزه زیدی ربطی به ما ندارد. زیدی از سال ۱۲۲ قمری که زید قیام کرد، مبارزه کردند. اصلا اختلاف زیدیه با شیعه امامیه این است که شیعه امامیه معتقد به تقیه است و آنها معتقد به تقیه نیستند و می گویند باید مبارزه کرد. به محض اینکه یک عده از نظر خودشان کافی به دست آوردند باید قیام کنند. و حالا بعضی اوقات عجله هم کرده و شکست خورده اند.

 

عربستان چگونه «پدر سلفیت» را به یمن صادر کرد؟

انصارالله بعد از انقلاب اسلامی در سال ۱۹۷۹میلادی، روحیه پیدا کردند و همان موقع هم عربستان و کلیه کشورهای سلطنتی که از پیروزی انقلاب به وحشت افتاده بودند، دست به کار شدند و شیخ مقبل الوادعی را با پول فراوان و کمکهای مالی فرستادند که در سعده مقر زیدیه بساط خود را پهن کرد. در واقع پدر سلفی یمن همین شیخ مقبل الوادعی است که با کمک عربستان درست یکسال بعد از پیروزی انقلاب ما به یمن آمد و درست از همان موقع عربستان در یمن به شدت علیه ایران و شیعه تبلیغ می کرد.

 

یمن باتلاق است، حتی با ۱۰۰ میلیارد دلار سلاح آمریکایی!

شاید یک مقدار به خاطر همین کمکها و تسلیحاتی که امید دارند آمریکا به آنها بدهد، مثلا کارهایی صورت گیرد. الان دوسال و دو، سه ماه است که مرتب با پیشرفته ترین هواپیماها و تسلیحات و با انبوهی از امکانات به یمن با مردمی فقیر حمله می کنند ولی کاری از پیش نبرده اند. تنها کاری که توانستند بکنند این است که با این بمباران ها و محاصره زمینی، دریایی و هوایی، گرسنگی و قحطی و بیماری وبا را برای یمن به ارمغان بیاورند. یمن باتلاق است.

 

چگونه یمن باعث اختلاف همه دوستان عرب با یکدیگر شد!

با اعلام استقلال جنوب یمن، مسائل پیچیده‌تر شده است. گفته می شود امارات در قضیه بحران جنوب یمن و اعلام جدایی عدن از شمال نقش برجسته‌ای دارد. اختلاف بین امارات و عربستان که از قبل هم بود، بیشتر شده است. اختلاف بین قطر و عربستان و امارات و بخصوص اختلاف بین قطر و امارات را به همین قضیه جنوب یمن مربوط می دانند. در جنوب یمن در عدن، امارات فعال بود. اصلا اداره عدن را عربستان به امارات واگذار کرده بود. اماراتی ها می گویند که منصور هادی با اخوانی ها کار می کند. امارات به شدت با اخوان مسئله دارد. گرچه عربستان یک مقدار با اخوانی ها مشکل دارد منتها با اخوان یمن نوعی سازش دارد.

قطر، اخوانی است و از اخوانی‌ها حمایت می ‌کند. یک تحلیلگر کویتی نوشته بود که اگر قضیه جنوب عدن عملی شود، اصلا فاتحه ائتلاف عربی در یمن خوانده شده است.

 

وضعیت میدانی انصارالله

مناطق شمال که الان دست زیدی ها و انصارالله است، مناطق پرجمعیت یمن است. حزرموت شاید از لحاظ مساحت نصف یمن باشد ولی جمعیت و موقعیت مهمی ندارد. جمعیت یمن در شمال یمن است. ۵ میلیون جنوب و ۲۰ میلیون شمال و درواقع حزرموت صحرایی بین یمن و عربستان است که جمعیت خیلی کمی دارد.

 

چرا مذاکرات سیاسی یمن شکست ‌خورد؟

منصور هادی بر سه نکته تاکید دارند و می گویند که این سه سند باید مبنای کار ما باشد. یکی طرح شورای همکاری خلیج فارس است که ۵ سال پیش باعث برکناری علی عبدالله صالح شد. یکی قطعنامه ۲۲۱۶ است و دیگری نتایج کنگره گفتگوهای ملی است. انصارالله این را قبول ندارد. قطعنامه ۲۲۱۶ می گوید که انصارالله باید از صنعا و کلیه شهرهای یمن خارج شود. تمام تسلیحاتی که از ارتش در دستش است را تحویل دهد. ولی انصارالله اینطور که خودشان گفته اند که حاضر است قدرت را با گروههای مختلف در یمن تقسیم کند و تنها راه حل مشکل یمن هم همین است که قدرت تقسیم شود.

 

امیدی به حل سیاسی بحران یمن هست؟

دولت اوباما تلاشی در این زمینه صورت داد. یعنی دولت اوباما برخلاف اصرار منصور هادی برای سه سند و خصوصا قطعنامه ۲۲۱۶ اصرار داشتند که قطعنامه بسیار بدی علیه انصارالله تهیه شده است. دولت اوباما و جان کری وزیر خارجه وقت در ماههای آخر دولت اوباما تلاش کردند و حتی در امان با انصارالله ملاقات کردند؛ آنها اصراری بر قطعنامه ۲۲۱۶ نداشتند بلکه دنبال راه حل میانه‌ای بودند که برای حل بحران یمن پیدا کنند و به روش سیاسی بحران یمن را حل کنند ولی فرصت نشد. یعنی خود هادی قبول نکرد که البته بعید است خودش به تنهایی تصمیم بگیرد حتما با پشتوانه عربستان این پیشنهاد را رد کرد.

 

راه حل ایران برای حل مشکل یمن چیست؟

در اوایل جنگ دکتر ظریف طرحی ارائه داد که حاوی ۴ ماده بود مبنای آن طرح گفتگوی خود یمنی ها بود. منتها در گفتگو اولا طرفین باید همدیگر را به رسمیت بشناسند و بعد هم حاضر شوند، هر دو طرف امتیاز دهند.

پاسخ بدهید

Please enter your comment!
Please enter your name here

*