مخالفان و موافقان قراداد توتال بر سر چه چیزی بحث می‌کنند؟

مخالفان و موافقان قراداد توتال بر سر چه چیزی بحث می‌کنند؟

موافقان و مخالفان قرارداد نفتی ۵ میلیارد دلاری با توتال دیدگاه‌های مختلفی را در خصوص این قرارداد طرح می‌کنند اما در این میان آیا هیچ یک از آنها شایستگی اظهارنظر در این خصوص را دارند؟

ایران و کنسرسیومی به ریاست شرکت نفتی توتال فرانسه، این هفته قراردادی به ارزش حدود ۵ میلیارد دلار برای توسعه فاز ۱۱ میدان گازی پارس جنوبی در تهران امضا کردند. این کنسرسیوم متشکل از شرکت‌های توتال، سى‌ان‌پى‌سى چین و پتروپارس ایران است که سهم توتال در آن بیش از ۵۰ درصد، سهم شرکت چینی ۳۰ درصد و سهم شرکت ایرانی کمتر از ۲۰ درصد است.

بیژن زنگنه، وزیر نفت کشورمان در مراسم امضای این قرارداد، با بیان اینکه امروز روز بسیار خوبی برای صنعت نفت ایران است، اظهار کرد: امیدوارم با امضای این قرارداد مرحله جدیدی در صنعت نفت ایران رقم بخورد.

نوبخت سخنگوی دولت نیز در این باره گفت: ارزش قرارداد توتال، ۸۴ هزار میلیارد تومان است و امضای این قرارداد دیوار تحریم را شکست.

با این حال، بسیاری از فعالان سیاسی و اقتصادی کشور نظر متفاوتی دارند. قرارداد با توتال در حالی با استقبال مقام‌های دولتی امضا شد که بحث بر سر نوع قراردادهای جدید نفتی و بطور خاص مذاکره با توتال، از مدت‌ها قبل جریان داشته و جنجال زیادی نیز به پا کرده بود. بطوریکه در یک مورد، مقام معظم رهبری بطور علنی از دستور خود مبنی بر بررسی مجدد پیش‌نویس قراردادهای نفتی خبر داده بود.

موضوعی که دکتر احمد توکلی، نماینده سابق مجلس شورای اسلامی و رئیس هیئت مدیره سازمان مردم نهاد «دیده بان شفافیت» ۲ هفته قبل از امضای قرارداد با توتال (۲۳ خرداد۹۶) در نامه‌ای به اسحاق جهانگیری معاون اول رئیس‌جمهور به آن اشاره کرد و نوشت و نسبت به روند امضای توسعه فاز ۱۱ پارس جنوبی با شرکت توتال بدون رعایت مصوبات دولت درباره لزوم رعایت ملاحضات امنیتی و حفاظتی با شرکت‌های خارجی انتقاتد کرد.

توکلی در این نامه عنوان کرده بود: بند ۸ ابلاغیه مقام معظم رهبری در خصوص ملاحظات قراردادهای جدید نفتی تصریح دارد که «ساز و کار اعمال و رعایت ملاحظات امنیتی و حفاظتی در همکاری با شرکت های بین المللی و دسترسی آن ها به اطلاعات محرمانه میادین نفتی در این قرارداد ها در شورای امنیت ملی مورد رسیدگی و جمع بندی قرار گیرد.»

منتقدان به امضای قرارداد جدید نفتی با توتال این سوال را مطرح می‌کنند که آیا وزارت نفت در ۲ هفته بعد از ارسال نامه آقای توکلی اشکالات مطرح شده در قرارداد نفتی را برطرف کرده است یا خیر.

برخی منتقدان از جمله علیرضا زاکانی، نماینده اسبق مجلس شورای اسلامی نیز علاوه بر طرح اشکالاتی بر قراردادهای نفتی، اعتماد مجدد به شرکت توتال را نادرست می‌دانند و تاکید می‌کنند که این شرکت نه تنها در دوران تحریم‌ها ایران را رها کرد بلکه سابقه رشوه‌دهی و فساد در عقد قرارداد را نیز دارد.

از سوی دیگر، بیژن زنگنه در پاسخ به این انتقادات گفت: این قرارداد در شرایطی امضا شد که بسیاری از افراد در خارج از مرزها نمی‌خواستند این اتفاق رخ دهد و عزت ایران و اینکه روابط ایران و جهان احیا شده است را ببینند.

زنگنه همچنین تصریح کرد: قانون حاکم بر قرارداد قوانین حاکمیتی نظام جمهوری اسلامی است و طبق مصوبه هیات دولت باید هیات هفت نفره‌ای عدم مغایرت مفاد قرارداد با مصوبات هیات دولت را تایید می‌کرد که شامل چهار  نفر وزیر سابق و سه مقام ارشد دیگر است که مفاد این قرارداد را مورد تایید قرار دادند.

با این حال، هدایت‌الله خادمی، نایب‌ رئیس کمیسیون انرژی مجلس شورای اسلامی از تصمیم مجلس برای بررسی قرارداد توتال خبر داد. خادمی در گفتگو با خبرگزاری تسنیم با اشاره به سوابق شرکت توتال در انعقاد قرارداد با ایران، گفت: امیدواریم وزارت نفت قرارداد غیرقابل تفسیر با شرکت توتال منعقد کند و نظارت مناسبی هم بر اجرای قرارداد وجود داشته باشد و همچنین امیدواریم شرکت توتال هم در موعد مقرر پروژه را تحویل داده و کار را نیمه کاره رها نکند.

وی با بیان اینکه در روز‌های آینده هیئت‌رئیسه کمیسیون انرژی مکاتباتی با وزارت نفت برای دریافت اطلاعات قرارداد منعقد شده، خواهد داشت، تصریح کرد: پس از ارسال اطلاعات قرارداد با شرکت توتال، موارد در کمیسیون بررسی و در صورت لزوم به موضوع قرارداد ورود پیدا می‌کنیم.

اشاره آقای خادمی به لزوم دریافت اطلاعات در خصوص این قرارداد، پیش از بررسی آن، مسئله مهم دیگری را برجسته می‌کند. حقیقت این است که نه موافقان و نه مخالفان این قرارداد از جزییات آن اطلاعی ندارند و وزارت نفت ترجیح داده تا مفاد این قرارداد را محرمانه نگه دارد. بنابراین تمامی انتقادات و یا تعاریف از این قرارداد بر مبنای داده‌های رسانه‌ای بسیار ناقص صورت می‌گیرد.

پاسخ بدهید

Please enter your comment!
Please enter your name here

*